Elm / Xülasə / Səs və musiqi

Evdə muğam musiqisi dinləmək menopauzadakı qadınların yuxu balını dəyişdirdimi?

Tək tədqiqat · randomizə edilmiş nəzarətli tədqiqat ■■□□ sübut aşağıdır: kiçik və bir mərkəzli; kor üsul bildirilməyib, nəzarət qrupuna müqayisə oluna bilən dinləmə verilməyib

Kimlər

Türkiyənin Mərkəzi Anadolu bölgəsində bir ailə həkimliyi məntəqəsində 40 ilə 65 yaş arası menopauzadakı qadınlar. Psixiatrik diaqnozu olan, hormon terapiyası alan, yuxu dərmanı qəbul edən və ya eşitmə problemi olan qadınlar daxil edilmədi. 70 qadın təsadüfi qaydada iki qrupa bölündü; 9 nəfər tədqiqatdan çıxdı və 61 nəfər təhlil edildi (musiqi qrupunda 30, nəzarət qrupunda 31). Tədqiqat 2022-ci ilin avqustundan dekabrınadək aparıldı və ClinicalTrials.gov saytında qeydiyyata alındı (NCT05545761).

Nə etdilər

Musiqi qrupu beş həftə ərzində tədqiqatçıların seçdiyi və YouTube-da pulsuz əlçatan olan əsərləri dinlədi: səhər Hüseyni, gecə Zirgüle makamında, hər seans təxminən 15 dəqiqə, gündə iki seans, cəmi 70 seans. Dinləmə evdə, sakit otaqda və qulaqlıqla aparıldı; riayət WhatsApp vasitəsilə yoxlanıldı. Başlanğıcda və sonda Pittsburq Yuxu Keyfiyyəti İndeksi, Bek Depressiya Sorğusu və Menopauza Qiymətləndirmə Şkalası dolduruldu.

Nə tapdılar

Yuxu keyfiyyəti balı musiqi qrupunda 9,43-dən 6,23-ə, nəzarət qrupunda isə 8,29-dan 8,16-ya düşdü; sonda qruplar arasındakı fərq əhəmiyyətli idi (p = 0,006) (3-cü cədvəl). Depressiya balı musiqi qrupunda 13,13-dən 7,50-yə düşdüyü halda, nəzarət qrupunda 12,00-dan 12,77-yə qalxdı (p = 0,001). Menopauza əlamətlərinin ümumi balı musiqi qrupunda 15,97-dən 12,40-a düşdü, nəzarət qrupunda isə 14,74-dən 16,00-a qalxdı (p = 0,011) (2-ci cədvəl); sidik və cinsiyyət sistemi əlamətlərində qruplar arasında fərq yox idi.

Məhdudiyyətlər

Müəlliflərin özlərinin qeyd etdikləri: tədqiqat bir mərkəzdə aparıldığı üçün nəticələri menopauzadakı bütün qadınlara aid etmək olmaz; bəzi iştirakçılar qulaqlığın narahat olduğunu dedi. Bizim oxuduqda gördüklərimiz: kor üsul bildirilməyib; bütün nəticələr özünüqiymətləndirməyə əsaslanır; nəzarət qrupuna dinləmə və ya oxşar diqqət verilməyib; tədqiqatdan çıxan 9 nəfər təhlilə daxil edilməyib; başlanğıcda musiqi qrupunun yuxu balı daha pis idi (9,43 və 8,29, p = 0,062), bu da azalmanın bir hissəsini izah edə bilər; beş həftədən sonra izləmə olmayıb. Maliyyə alınmayıb, maraqlar toqquşması bildirilməyib.

İstinad

Ugurlu M, Şahin MV, Oktem OH. The effect of music on menopausal symptoms, sleep quality, and depression: a randomized controlled trial. Revista da Associação Médica Brasileira. 2024;70(2):e20230829. doi:10.1590/1806-9282.20230829 · Açıq giriş (CC BY 4.0).

Hazırlayan

Nefesly redaksiya qrupu, məqalənin tam mətni əsasında. 11 oktyabr 2026.

Rəqəmlərin yoxlanması

Xülasədəki bütün rəqəmlər məqalənin tam mətni və 1, 2 və 3-cü cədvəlləri ilə bir bir tutuşduruldu; düzəliş lazım olmadı. 16 oktyabr 2026.

Düzəliş

16 oktyabr 2026: "Bu sənin üçün nə deməkdir?" bölməsində "axşam musiqi dinləmək" əvəzinə "evdə gündə iki dəfə musiqi dinləmək" yazıldı; tədqiqatda musiqi gündə iki dəfə, səhər və gecə dinlədilib.

Müəllif hüququ

Bu xülasə məqalənin annotasiyasından tərcümə edilməyib; tam mətn oxunaraq yazılıb.